Budowle świeckie

Budowle świeckie

dział: Architektura
komentarze: 0



Ratusze
Widocznym dla wszystkich symbolem władz miejskich był ratusz, zwykle stojący pośrodku centralnego placu – rynku. Ze średniowiecza pochodzi niewiele tego typu obiektów (ustąpiły miejsca nowocześniejszym budowlom). Do dziś zachowały się gotyckie piwnice z początku XIV w. i korpus wieży w ratuszu poznańskim, piwnice pierwotnego ratusza z początku XV w. pod jedną z kamienic w Śremie oraz wieża ratusza (niesłusznie zwana basztą) z lat po 1447 r. w Żninie. Ratusz we Wschowie ma obecnie formę neogotycką, jednak we wnętrzu (na parterze) zachowała się sala ze sklepieniem sieciowym z XVI w. Klasycystyczny ratusz w Kole miał gotycką wieżę z ok. 1390 r.

Domy mieszkalne
Styl gotycki kojarzy nam się dzisiaj właściwie tylko z kościołami, zamkami i obwarowaniami. Domy mieszkalne w tym stylu również wznoszono, ale było ich niewiele, a intensywna eksploatacja oraz zmiana standardów życia stały się przyczyną podejmowania przebudów albo wręcz wymiany na budynki nowocześniejsze. Do naszych czasów zachowały się tylko nieliczne pozostałości domostw z tamtej epoki.
W Poznaniu większość kamieniczek przy Starym Rynku oraz niektóre inne na Starym Mieście swój początek bierze w XV w. (dowodem są grube mury kamienno-ceglane, rzadziej sklepienia piwnic). Łącznie gotycką metrykę ma ponad 170 staromiejskich domów. Później były przebudowywane, obecny kształt uzyskały zaś w czasie odbudowy po zniszczeniach wojennych. Późnogotyckie elewacje zrekonstruowano jedynie w domach przy Starym Rynku 50 i 51 oraz ul. Gołębiej 2. Dziś starą metrykę tych domów odsłaniają stylowe lokale gastronomiczne, urządzone w niektórych piwnicach. Z XV w. pochodzi dom probostwa farnego przy ul. Klasztornej.

Budynkiem mieszkalnym innego rodzaju jest stojąca na Ostrowie Tumskim późnogotycka Psałteria – wzniesiony w latach 1512-20 dom dla 12 psałterzystów, czyli kapłanów śpiewających psalmy w katedrze. Z tego czasu pochodzi też zasadnicza część gmachu Akademii Lubrańskiego.

Najstarszym domem mieszkalnym w Kaliszu jest budynek przy katedrze, wzniesiony w 1448 r. dla sprowadzonych wówczas kanoników laterańskich św. Augustyna. Mimo przebudowy w latach 1538-39 i 1810 r. (wówczas powstał portal z kolumienkami) zachował pierwotną bryłę i do dziś jest zamieszkany – obecnie rezyduje tu biskup kaliski. Oprócz wymienionych obiektów z okresu gotyku pochodzi jeszcze rozplanowanie działek i mury niektórych kamieniczek we Wschowie.

Strony: 1 2 3 4

Galeria artykułu

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Do wiadomości redakcji (nie będzie publikowany)

Kod z obrazka:

Partnerzy

  • Radio Poznań
  • Głos Wielkopolski
  • Nasze miasto
  • Koleje Wielkopolskie